Zakon o hrani

Ovim zakonom ure đuju se opšti uslovi za bezbjednost hr ane i hrane za životinje, obaveze i
odgovornosti subjekata u poslovanju sa hranom i hranom za životinje, uklju čujući i tradicionalne
proizvode, kao i druga pitanja od zna čaja za bezbjednost hrane i hrane za životinje, radi zaštite
života i zdravlja ljudi, životne sredine, potrošača i efikasnog funkcionisanja tržišta.

Primjena Zakona

(1) Ovaj zakon primjenjuje se na sve faze postu paka proizvodnje, prerade i prometa hrane i
hrane za životinje.
(2) Odredbe ovog zakona ne primjenjuju se na primarnu proizvodnju, pripremu, rukovanje ili
skladištenje hrane i hrane za životinje namijenjene za upotrebu u sopstvenom domaćinstvu.

Definicija hrane

(1) U smislu ovog zakona, hrana ili prehrambeni proizvod je svaka materija ili proizvod,
neprerađen, djelimično prerađen ili prerađen, namijenjen ishrani ljudi ili se može pretpostaviti da
će se koristiti za ishranu ljudi.
(2) Pojam hrane uključuje i pi će, gumu za žvakanje i svaku drugu materiju koja se namjenski
koristi, odnosno dodaje u hranu tokom proizvodnje, pripreme ili obrade, uključujući i:
1) vodu koja služi za javno vodosnabdijevanje kao voda za piće,
2) vodu koja se koristi, odnosno dodaje u hranu tokom njene proizvodnje, pripreme ili obrade
i
3) flaširanu ili na drugi način upakovanu vodu.
(3) Pojam hrane, u smislu ovog zakona, ne obuhvata:
1) hranu za životinje,
2) žive životinje, osim ako su pripremljene za stavljanje na tržište za ishranu ljudi,
3) biljke prije žetve ili berbe,
4) lijekove i medicinske proizvode,
5) kozmetiku,
6) duvan i duvanske proizvode,
7) narkotike ili psihotropne materije u skladu sa Konvencijom Ujedinjenih nacija o opojnim
drogama i psihotropnim materijama i
8) ostatke reziduuma i kontaminante.

Značenje izraza

(1) Pojedini izrazi upotrijebljeni u ovom zakonu imaju sljedeće značenje:
1) hrana za životinje ili stočna hrana je svaka materija ili proizvod, uključujući i dodatke hrani
za životinje, prerađen, djelimično prerađen ili neprerađen, a namijenjen je ishrani životinja,
2) sistem samokontrole je sistem kojim se osigurava bezbjednost proizvoda koja je zasnovana
na principima dobre proizvođačke i dobre higijenske prakse, analizi opasnosti i kritičnih kontrolnih
tačaka (engl. Hazard Analysis of Critical Control Points – HACCP) u svim fazama proizvodnje,
prerade, skladištenja i distribucije,
3) dobra proizvođačka praksa je više preporuka koje treba sprovesti u proizvodnji, preradi,
skladištenju i snadbijevanju hranom da bi se sprije čila njena mikrobiološka, hemijska ili fizi čka
kontaminacija,
4) dobra higijenska praksa je skup postupaka kojima se osigurava čisto sanitarno okruženje za
proizvodnju, preradu, skladištenje i snadbijevanje prehrambenim proizvodima i
5) analiza opasnosti i kritične kontrolne tačke – HACCP je sistem koji identifikuje, procjenjuje
i kontroliše opasnosti značajne za bezbjednost hrane.
(2) Gramatički izrazi upotrijebljeni u ovom zakonu za ozna čavanje muškog ili ženskog roda
podrazumijevaju oba pola.

GLAVA II

VRSTE HRANE I FAZE PROIZVODNjE

Vrste hrane

(1) Hrana se prema porijeklu dijeli na:
1) hranu životinjskog porijekla i
2) hranu biljnog porijekla.
(2) Hrana životinjskog porijekla je hran a dobijena iz životinja ili koja poti če od životinja u
neprerađenom ili prera đenom obliku (u odre đenim slu čajevima obuhvata i žive životinje, npr.
jastoge ili žive školjke).
(3) Hrana biljnog porijekla je hrana porijeklom od biljaka u neprera đenom i prera đenom
obliku.
(4) Mješoviti proizvodi su proizvodi koji sadrže hranu biljnog porijekla i hranu životinjskog
porijekla.

Hrana u neprerađenom i prerađenom obliku

(1) Hrana u neprera đenom obliku je hrana koja nije bila podvrgnuta preradi, uklju čujući
proizvode koji su razdvojeni, odrezani, razrezani na kriške, o čišćeni od kostiju, oguljeni, usitnjeni,
isjeckani, očišćeni, narezani, oljušteni, rashlađeni, zamrznuti, duboko zamrznuti ili odmrznuti.
(2) Hrana u prerađenom obliku je hrana koja nastaje odgovarajućim postupcima njene prerade.

Faze proizvodnje

(1) Primarna proizvodnja je proizvodnja, obrađivanje ili uzgoj primarnih proizvoda, uključujući
žetvu, berbu ili sabiranje plodova, mužu i uzgoj ži votinja prije klanja, lov i ribolov i sakupljanje
divljih plodova i biljaka.
(2) Proizvodnja hrane je postupak koji obuhvata faze proizvodnje nakon njene primarne
obrade, i to od prijema komponenti, pripreme , obrade, dorade, prerade, pakovanja, kao i
skladištenja hrane kod proizvođača.
(3) Prerada je dio proizvodnje hrane kojim se mijenja početni proizvod i uključuje zagrijavanje,
dimljenje, soljenje, dozrijevanje, sušenje, mariniranje, ekstrahovanje, presovanje ili kombinaciju tih
procesa.

Vodiči

(1) Radi olakšanja poslovanja i postizanja zahtjeva za bezbjednost hrane utvr đenih ovim
zakonom, subjekti u poslovanju sa hranom i hranom za životinje mogu da primjenjuju vodi če za
dobru proizvo đačku i higijensku praksu i primjenu sistema analize rizika i kriti čnih kontrolnih
tačaka – HACCP .
(2) Vodiče iz stava 1. ovog člana donose udruženja subjekata u poslovanju sa hranom ili
hranom za životinje.
(3) Pri izradi vodi ča iz stava 1. ovog
člana, udruženja subjekata u poslovanju sa hranom ili
hranom za životinje:
1) ostvaruju saradnju sa nadležnim organima, udruženjima potroša ča i drugim licima koja
imaju interes prilikom primjene vodiča,
2) uzimaju u obzir odgovarajuća pravila Codex Alimentariusa i
3) za primarnu proizvodnju i sa njom povezane prate će djelatnosti uzimaju u obzir uputstva
o dobroj higijenskoj praksi za kontrolu opasnosti.
(4) Na vodiče iz stava 1. ovog člana Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede (u
daljem tekstu: Ministarstvo) daje saglasnost.
(5) Vodiči iz stava 1. ovog člana mogu sadržavati smjernice za sprovo đenje laboratorijskog
ispitivanja hrane ili hrane za životinje.
(6) Vodiči iz stava 1. ovog člana se revidiraju radi uskla đivanja sa propisima o hrani i novim
saznanjima o rizicima u hrani ili životnoj sredini.
(7) Ministarstvo daje saglasnost i na revidirane vodiče.

GLAVA III

OPŠTI PRINCIPI

Opšti ciljevi

(1) Propisi o hrani imaju za cilj zaštitu života i zdravlja ljudi i zaštitu interesa potroša ča,
uzimajući u obzir zaštitu zdravlja i dobrobiti životinja, zaštitu zdravlja bilja i životne sredine.
(2) Cilj propisa o hrani je obezbjeđivanje slobodnog kretanja hrane i hrane za životinje koja je
proizvedena i stavljena na tržište u skladu sa opštim načelima i zahtjevima iz ovog zakona.
(3) Prilikom izrade i prilago đavanja propisa o hrani u Republici Srpskoj, nastoja će se posti ći
što veći stepen usaglašenosti sa međunarodnim standardima.

Analiza rizika

(1) Da bi se postigao opšti cilj najvišeg stepena zaštite života i zdravlja ljudi, propisi o hrani se
zasnivaju na analizi rizika, osim kada to nije primjereno okolnostima ili prirodi mjere.
(2) Analiza rizika je postupak koji se sastoji od tri međusobno povezane komponente: procjene
rizika, upravljanja rizikom i obavještavanja o riziku.
(3) Procjena rizika je nau čno zasnovan postupak koji se sastoji od četiri faze: identifikacije
opasnosti, definisanja opasnosti, procjene izloženo sti i kategorizacije opasnosti, a obavlja se na
nezavisan, objektivan i transparentan način.
(4) Upravljanje rizikom je proces odvojen od procjene rizika, kojim se upoređuju mogućnosti
postupanja u vezi sa rizikom, u saradnji sa zainteresovanim stranama, uzimaju ći u obzir procjenu
rizika i druge relevantne faktore, a ako je potrebno i proces odabiranja odgovarajućih preventivnih
i kontrolnih mjera.
(5) Upravljanje rizikom uzima u obzir rezultate procjene rizika i druge faktore od važnosti za
predmet procjene i načelo predostrožnosti.
(6) Obavještavanje o riziku je me đusobna razmjena informacija i mišljenja tokom procesa
analize rizika, u vezi sa opasnostima i rizicima, faktorima i percepcijom rizika, između procjenjivača
rizika, nadležnih organa za upravljanje rizikom, potroša ča, subjekata u poslovanju sa hranom i
hranom za životinje, nau čnih institucija i drugih zainteresovanih strana, uklju čujući i tuma čenje
rezultata procjene rizika, na osnovu kojih se odlučuje o upravljanju rizikom.

Zaštita interesa potrošača

(1) Propisi o hrani imaju za cilj zaštitu interesa potrošača i pružanje osnova za obezbjeđivanje
kvalitetnih podataka koji potroša ču omogućavaju donošenje adekvatnih odluka u vezi sa hranom
koju konzumira.
(2) Cilj iz stava 1. ovog člana naro čito podrazumijeva zaštitu potroša ča od prevara,
falsifikovanja hrane i svih drugih postupaka koji mogu potrošača dovesti u zabludu.

Načelo predostrožnosti

(1) Kada se poslije procjene raspoloživih informacija utvrdi mogu ćnost štetnog djelovanja na
zdravlje ljudi, a nema dovoljno nau čnih podataka i informacija za procjenu rizika, mogu se
preduzeti mjere upravljanja rizikom ograni čenog trajanja radi obezbje đenja visokog nivoa zaštite
zdravlja ljudi u Republici Srpskoj, koje se primjenjuju do dobijanja novih nau čnih informacija
neophodnih za objektivnu procjenu rizika.
(2) Mjere iz stava 1. ovog člana preduzimaju se na na čin da u najmanjoj mogu ćoj mjeri
ograničavaju trgovinu, vode ći ra čuna o tehni čkoj i ekonomskoj izvodljivosti mjera i drugim
faktorima.
(3) Preduzete mjere potrebno je ponovo razmotriti u razumnom vremenskom roku, zavisno
od prirode identifikovanog rizika za život i zdravlje ljudi, vrste nau čnih informacija potrebnih za
razjašnjenje naučnih nedoumica i za sprovođenje sveobuhvatnije procjene rizika.

Obavještavanje javnosti

Ukoliko postoji opasnost da odre đena hrana ili hrana za životinje može predstavljati rizik
za zdravlje ljudi ili životinja, nadležni organi dužni su da bez odgađanja, posredstvom štampanih ili
elektronskih medija, obavijeste javnost o vrsti hrane ili hrane za životinje, riziku koji ona predstavlja,
kao i o mjerama koje se preduzimaju ili će biti preduzete za sprečavanje, smanjivanje ili uklanjanje
tog rizika.

Savjet za procjenu bezbjednosti hrane

(1) Radi kontinuiranog pra ćenja i procjene bezbjednosti hran e, hrane za životinje, hrane za
posebne prehrambene potrebe, hrane oboga ćene nutrijentima i dodataka ishrani, a u cilju
unapređivanja nivoa zaštite života i zdravlja ljudi i životinja, osniva se Savjet za procjenu
bezbjednosti hrane (u daljem tekstu: Savjet za hranu).
(2) Savjet za hranu obavlja sljedeće poslove:
1) analizira stanje i dostignu ća u oblasti bezbjednosti hrane, hrane za životinje, hrane za
posebne prehrambene potrebe, hrane obogaćene nutrijentima i dodataka ishrani,
2) na osnovu raspoloživih podataka daje stru čne savjete i pruža stru čnu i naučnu podršku za
unapređivanje bezbjednosti hrane, hrane za životi nje, hrane za posebne prehrambene potrebe,
hrane obogaćene nutrijentima i dodataka ishrani,
3) predlaže preduzimanje mjera u otklanjanju rizi ka od hrane, hrane za životinje, hrane za
posebne prehrambene potrebe, hrane obogaćene nutrijentima i dodataka ishrani,
4) daje sugestije, prijedloge ili rješenja odre đenih pitanja pri izradi prednacrta i nacrta zakona
u oblasti bezbjednosti hrane, hrane za životinj e, hrane za posebne prehrambene potrebe, hrane
obogaćene nutrijentima i dodataka ishrani,
5) sarađ
uje sa nadležnim organima i međunarodnim institucijama u oblasti razmjene naučnih
i stručnih informacija,
6) daje prijedlog za obavještavanje, učešće javnosti i edukaciju o zna čaju bezbjednosti hrane,
hrane za životinje, hrane za posebne prehrambene potrebe, hrane oboga ćene nutrijentima i
dodataka ishrani,
7) sarađuje sa nadležnim organima prilikom obavještavanja javnosti u slučaju pojave opasnosti
da određena hrana ili hrana za životinje predstavlja rizik za zdravlje ljudi ili životinja i
8) vrši i druge poslove utvr đene aktom o osnivanju Savjeta za hranu u skladu sa ovim
zakonom.
(3) Savjet za hranu u svom radu primjenjuje i koristi preporuke, smjernice i informacije
dostupne od Evropske agencije za bezbjednos t hrane (engl. European Food Safety Authority –
EFSA) i druge domaće i međunarodne propise.

Sastav i način rada Savjeta za hranu

(1) Savjet za hranu osniva Vlada Republike Srpske (u daljem tekstu: Vlada) na period od četiri
godine.
(2) Savjet za hranu sastoji se od sedam članova i čine ga predstavnici:
1) Veterinarskog instituta Republike Srpske „Dr Vaso Butozan“,
2) JZU Instituta za javno zdravstvo Republike Srpske,
3) Poljoprivrednog instituta Republike Srpske,
4) Tehnološkog fakulteta,
5) Poljoprivrednog fakulteta,
6) Privredne Komore Republike Srpske i
7) Udruženja potrošača.
(3) Rad Savjeta za hranu je
javan.
(4) Savjet za hranu donosi
poslovnik o svom radu.
(5) Administrativno-tehničke poslove za potrebe Savjeta za hranu obavlja Ministarstvo.

Uvoz hrane i hrane za životinje

(1) Obaveza je da hrana i hrana za životinje koja se uvozi radi stavljanja na tržište Republike
Srpske ispunjava zahtjeve utvr đene propisima o hrani, odnosno zahtjeve koji su ekvivalentni
zahtjevima propisa o hrani, ukoliko posebnim ugovorom sa zemljom izvoznicom nije druga čije
uređeno.
(2) Ekvivalentnim zahtjevima iz stava 1. ovog člana smatraju se zahtjevi za koje nadležni organ
države izvoza na objektivan na čin dokaže da ispunjavaju isti ili viši nivo zaštite zdravlja ljudi u
odnosu na nivo koji se zahtijeva propisima o hrani.

Izvoz hrane i hrane za životinje

(1) Obaveza je da hrana ili hrana za životinje koja se izvozi ili se uvozi radi izvoza ispunjava
zahtjeve utvrđene propisima o hrani, kao i zahtje ve zemlje uvoza ili zahtjeve utvr đene posebnim
ugovorom sa zemljom uvoza.
(2) Izuzetno od stava 1. ovog člana, hrana ili hrana za životinje uk oliko nije štetna za zdravlje
ili nije bezbjedna, može se izvoziti ili uvoziti ra di izvoza, na osnovu saglasnosti nadležnih organa
zemlje uvoza i ako su ti organi informisani o ra zlozima i okolnostima zbog kojih se ta hrana ili
hrana za životinje ne može stavljati na tržište Republike Srpske.
(3) Ministar poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede (u daljem tekstu: ministar), uz pribavljeno
mišljenje Ministarstva zdravlja i socijalne zaštit e (u daljem tekstu: Ministarstvo zdravlja), donosi
pravilnik kojim se propisuje postupak za izdavanje zdravstvenog certifikata za hranu koja nije
životinjskog porijekla.

Uslovi za utvrđivanje bezbjednosti hrane

(1)
Zabranjeno je stavljati u promet hranu koja nije bezbjedna.
(2) Hrana nije bezbjedna ako je:
1) štetna za zdravlje i
2) nije pogodna za ishranu ljudi.
(3) Prilikom odlučivanja da li je hrana bezbjedna, uzimaju se u obzir:
1) uobičajeni uslovi u kojima potroša č koristi hranu i sve faze proizvodnje, prerade i
distribucije i
2) informacije koje su date potroša ču, uključujući podatke na naljepnici i druge informacije
koje su dostupne potroša ču u pogledu izbjegavanja specifi čnih štetnih djelovanja određene hrane
ili kategorije hrane na zdravlje ljudi.
(4) Prilikom odlučivanja da li je hrana štetna za zdravlje ljudi, uzimaju se u obzir:
1) mogući direktni, kratkoro čni, odnosno dugoro čni efekti hrane na zdravlje lica koje
konzumira hranu, kao i na buduće generacije,
2) mogući kumulativni toksični efekti i
3) posebna zdravstvena osjetljivost odre đene kategorije potroša ča u slu čaju kada je hrana
namijenjena takvoj kategoriji potrošača.
(5) Prilikom utvrđivanja da li je hrana pogodna za ishranu ljudi uzima se u obzir da li je hrana
neprihvatljiva za ishranu ljudi zbog zaga đenja hrane spoljnim uzrokom ili na drugi na čin, ili zbog
truljenja, kvarenja ili raspadanja.
(6) Kada je hrana, za koju je utvrđeno da nije bezbjedna, dio partije, serije ili pošiljke iste vrste
hrane prema opisu i kategoriji, smatra se da sva hran a u toj partiji, seriji ili pošiljci nije bezbjedna,
osim ako se na osnovu detaljne procjene utvrdi da je ostatak partije, serije ili pošiljke bezbjedan.

Hrana štetna za zdravlje ljudi

(1) Hrana se smatra štetnom za zdravlje ljudi, ako:
1) sadrži patogene mikroorganizme ili parazite i njihove izlu čevine (bakterijske toksine,
mikotoksine, histamin i sli čne materije) ili druge mikroorganizme, parazite i šteto čine koji mogu
štetno uticati na zdravlje ljudi, odnosno ako ih sa drži iznad dozvoljene vrijednosti u skladu sa
propisima o mikrobiološkim i drugim kriterijumima za hranu,
2) sadrži prirodne toksine ili druge prirodne toksi čne materije, pesticide, ostatke, metale,
lijekove i druge medicinske proizvode, kao i ostale supstance koje mogu štetno uticati na zdravlje
ljudi, odnosno ako ih sadrži iznad dozvoljenih vrijednosti koje su određene posebnim propisom,
3) sadrži kontaminante koji prelaze najve će dopuštene koli čine propisane posebnim
propisima,
4) sadrži prehrambene aditive koji se ne dodaju toj vrsti hrane ili ako je količina prehrambenih
aditiva prisutnih u toj hrani iznad dozvoljene vrijednosti,
5) sadrži radionukleide iznad odre đene granice ili je ozra čena iznad granice dozvoljene
propisima o hrani,
6) ambalaža sadrži mikroorganizme ili druge materije koje mogu štetno uticati na zdravlje ljudi
ili ako ih sadrže iznad dozvoljene vrijednosti utvrđene posebnim propisom,
7) potiče od uginulih životinja ili od životinja obolje lih od bolesti koje se mogu prenijeti na
ljude ili mogu štetno uticati na zdravlje ljudi,
8) sadrži sastojak nove hrane koja nema odobrenje za korištenje, što je utvr đeno procjenom
rizika,
9) je procjenom rizika za odre đenu hranu utvr đeno da ima ili može imati štetan uticaj na
zdravlje ljudi,
10) sadrži nedopuštene hemijske oblike vitamina i minerala utvrđene posebnim propisom,
11) sadrži određene vitamine i minerale u količini koja predstavlja rizik za zdravlje ljudi,
12) zbog svog sastava i drugih osobina mogu štetno uticati na zdravlje ljudi i
13) je podvrgnuta nedozvoljenom jonizujućem zračenju ili drugom tehnološkom procesu koji
može imati štetan uticaj na zdravlje ljudi.
(2) Za ishranu ljudi nije pogodna hrana:
1) koja nema ozna čen rok upotrebe, ima rok upotrebe nejasno ozna čen ili je istekao rok
upotrebe označen na deklaraciji hrane,
2) koja zbog svojih izmijenjenih senzornih svojstava (izgled, miris, ukus, kvarenje, truljenje i
raspadanje) nije prihvatljiva za ishranu ljudi,
3) koja je proizvedena na na čin da su korišteni prehrambeni aditivi koji ne zadovoljavaju
kriterijume čistoće,
4) koja sadrži dozvoljene druge materije iznad dopuštene količine,
5) koja je ozna čena kao hrana za posebne prehramben e potrebe, a ne zadovoljava posebne
prehrambene potrebe lica kojima je namijenjena prema posebnom propisu,
6) koja je označena kao hrana bez glutena, a sadrži gluten,
7) koja sadrži alergene koji nisu označeni prema posebnom propisu,
8) koja sadrži primjese ili mehanička oštećenja i
9) čija je ambalaža neprikladna ili ima ošte ćenja koja mogu prouzrokovati hemijske i
mikrobiološke promjene u granicama većim od dozvoljenih.

Uslovi za utvrđivanje bezbjednosti hrane za životinje

(1) Zabranjeno je stavljati u promet hranu za životinje koja nije bezbjedna i koristiti je za
ishranu životinja koje se upotrebljavaju za proizvodnju hrane.
(2) Hrana za životinje nije bezbjedna za upotrebu, ako:
1) ima štetan uticaj na zdravlje ljudi ili životinja i
2) hranjenje životinja takvom hranom predstavlja opasnost za dobijanje bezbjedne hrane za
ishranu ljudi.
(3) Ako je hrana za životinje koja nije bezbjedna, dio jedne proizvodne partije, serije ili pošiljke
istovrsne hrane za životinje po kategoriji i opisu, sm atra se da sva hrana za životinje proizvodne
partije, serije ili pošiljke nije bezbjedna, osim ak o se detaljnom procjenom utvrdi da je ostatak
proizvodne partije, serije ili pošiljke bezbjedan.
(4) Hrana za životinje smatra se bezbjednom ako ispunjava uslove koji su propisani ovim
zakonom i odredbama posebnog propisa kojima se uređuje bezbjednost hrane za životinje.

Informacije o hrani i hrani za životinje

Nije dozvoljeno dovoditi u zabludu potroša ča deklarisanjem, oglašavanjem i predstavljanjem
hrane ili hrane za životinje, uklju čuju
ći njen oblik, izgled ili pakovanje, materijale korištene za
pakovanje, način na koji je dizajnirana ili okruženje u kojem je izložena, i informacije koje su
dostupne o hrani ili hrani za životinje posredstvom medija.

Opšte obaveze subjekata u poslovanju sa hranom ili hranom za životinje

(1) Subjekat u poslovanju sa hranom ili hranom za životinje u svim fazama proizvodnje,
prerade i prometa u okviru djelatnosti koju obavlja , dužan je da obezbijedi da hrana ili hrana za
životinje ispunjava zahtjeve utvrđene propisima o hrani.
(2) Poslovanje sa hranom je poslovni postupak, bez obzira na to da li je preduzet zbog
ostvarivanja dobiti ili ne, javni ili privatni, u okviru kojega se izvršavaju poslovi u vezi sa bilo kojom
fazom proizvodnje, prerade, skladištenja i prometa hrane.
(3) Subjekt u poslovanju sa hranom je pravno lice, preduzetnik i fizičko lice koje je odgovorno
za ispunjavanje propisanih zahtjeva za hranu u okviru djelatnosti koju obavlja.
(4) Poslovanje sa hranom za životinje je poslovni postupak, bez obzira na to da li je preduzet
zbog ostvarivanja dobiti ili ne, javni ili privatni, u okviru kojega se izvršavaju poslovi proizvodnje,
prerade, skladištenja i prometa hrane za životinje.
(5) Subjekt u poslovanju sa hranom za živo tinje je pravno lice, preduzetnik i fizi čko lice koje
je odgovorno za ispunjavanje propisanih zahtjeva za hranu za životinje u okviru djelatnosti koju
obavlja.

Sljedivost

(1) Sljedivost je mogućnost praćenja hrane, hrane za životinje, životinja za proizvodnju hrane
ili supstanci koje su namijenjene dodavanju ili se pretpostavlja da će se dodati u hranu ili hranu za
životinje, kroz sve faze proizvodnje, prerade i prometa.
(2) Sljedivost hrane, hrane za životinje, životinja za proizvodnju hrane ili svake druge materije
koja se dodaje hrani ili hrani za životinje utvrđuje se u svim fazama proizvodnje, prerade i prometa.
(3) Subjekat u poslovanju sa hranom ili hranom za životinje dužan je da uspostavi sistem
sljedivosti i postupke na osnovu kojih se mogu identifikovati:
1) lica od kojih dobavlja hranu, hranu za životinj e, životinje koje se koriste za proizvodnju
hrane i supstance koje se dodaju u hranu ili hranu za životinje i
2) lica kojima je isporučio svoje proizvode.
(4) Hrana ili hrana za životinje koja se stavlja na tržište ili je vjerovatno da će se staviti na tržište
Republike Srpske, ozna čava se ili na drugi na čin identifikuje da bi se omogu ćila sljedivost
posredstvom odgovarajuće dokumentacije ili drugih informacij a u skladu sa propisima o hrani i
hrani za životinje.
(5) Subjekat u poslovanju sa hranom ili hranom za životinje obavezan je da informacije o
sljedivosti hrane i hrane za životinje učini dostupnim nadležnim organima.
(6) Ministar donosi pravilnik kojim propisuje sljedivost hrane i hrane za životinje.

Odgovornosti

(1) Subjekat u poslovanju sa hranom ili hranom za životinje odgovoran je za bezbjednost,
kvalitet i informaciju o hrani ili hrani za životinje za fazu proizvodnje, skladištenja i prometa koja
je pod njegovim nadzorom.
(2) Subjekat u poslovanju sa hranom ili hranom za životinje odgovara za štetu prouzrokovanu
hranom ili hranom za životinje u skladu sa opštim propisima.
(3) Subjekat u poslovanju sa hranom ili hranom za životinje, koji hranu ili hranu za životinje
stavlja na tržište Republike Srpske, odgovoran je i za štetu potroša ču, ako podaci koji su navedeni
na deklaraciji i oznaci ne odgovaraju karakteristikama hrane i hrane za životinje.

Obaveze povlačenja iz prometa hrane ili hrane za životinje koja nije bezbjedna

(1) Ukoliko subjekat u poslovanju sa hranom ili hranom za životinje sazna ili posumnja da
hrana ili hrana za životinje koju je uvezao, proi zveo ili stavio u promet ne ispunjava zahtjeve
propisane za bezbjednost hrane ili hrane za životinje dužan je da bez odgađanja pokrene postupak
njenog povlačenja iz prometa i o tome obavijesti Republi čku upravu za inspekcijske poslove (u
daljem tekstu: Inspektorat) i Ministarstvo, odnosno Ministarstvo zdravlja, ako je rije č o hrani za
posebne prehrambene potrebe, hrani obogaćenoj nutrijentima i dodacima ishrani.
(2) Kada je hrana ili hrana za životinje stigla do potrošača, subjekat iz stava 1. ovog člana dužan
je da, na efikasan i precizan način, obavijesti potrošača o razlozima za povlačenje hrane ili hrane za

životinje i, ako je neophodno, zahtijeva da se isporu čeni dio vrati, ukoliko druge mjere nisu
dovoljne.
(3) Subjekat u poslovanju sa hranom ili hranom za životinje u maloprodaji, koji nije mogao da
ima neposredan uticaj na bezbjednost hrane ili hrane za životinje, dužan je da pruži raspoložive
informacije u vezi sa sljedivošću hrane ili hrane za životinje.
(4) Subjekat u poslovanju sa hranom dužan je da sara đuje sa nadležnim organima u
preduzimanju radnji za izbjegavanje ili smanjenje rizika koji potiče od hrane kojom snabdijeva ili je
snabdijevao tržište.
(5) Nadležni inspekcijski organi odmah po saznanju postojanja svakog rizika koji poti če od
hrane ili hrane za životinje dužni su da obavijeste Ministarstvo, odnosno Ministarstvo zdravlja ako
je riječ o hrani za posebne prehrambene potrebe, hrani obogaćenoj nutrijentima i dodacima ishrani.
(6) Ministarstvo odmah po saznanju postojanja svakog rizika koji potiče od hrane ili hrane za
životinje obavještava nadležne organe u Bosni i Hercegovini.

GLAVA IV

HIGIJENA HRANE I HRANE ZA ŽIVOTINjE

Higijena hrane i hrane za životinje

(1) Subjekat u poslovanju sa hranom i hranom za životinje, osim subjekta koji obavlja djelatnost
primarne proizvodnje, dužan je da uspostavi i sprovodi u svim fazama proizvodnje, prerade i
prometa hrane sistem samokontrole, za snovan na principima dobre proizvo đačke prakse i dobre
higijenske prakse, analize rizika i kritičnih kontrolnih tačaka – HACCP .
(2) Za sprovođenje sistema iz stava 1. ovog člana subjekat u poslovanju sa hranom obavezan
je da ima zaposleno odgovorno lice.
(3) Subjekat u poslovanju sa hranom u maloprodajnim objektima, uklju čujući skladištenje,
preradu, doradu i pripremu hrane u maloprod ajnim i ugostiteljskim objektima, dužan je da
obezbijedi sistemsko sprovođenje uslova higijene hrane, kao i mikrobioloških kriterijuma za hranu.
(4) Ministar donosi pravilnike kojima se propisuju:
1) pravila higijene hrane i
2) mikrobiološki kriterijumi za hranu.
(5) Uslovi u pogledu higijene hrane životinjskog porijekla, higijene hrane za životinje i
mikrobioloških kriterijuma hrane za životinje utvrđuju se propisima iz oblasti veterinarstva.

Opšta odgovornost za higijenu hrane

(1) Subjekat u poslovanju sa hranom i hranom za životinje obavezan je da obezbijedi sistemsko
sprovođenje opštih i specifičnih uslova higijene hrane, kao i mikrobioloških kriterijuma za hranu i
hranu za životinje koje utvrđuje Ministarstvo, na osnovu posebnih propisa.
(2) Subjekat u poslovanju sa hranom koji obavlja djelatnost primarne proizvodnje obavezan je
da uspostavi i sprovodi redovne kontrole higijenskih uslova proizvodnje u svakom objektu pod
njegovom kontrolom.
(3) Subjekat u poslovanju sa hranom sve obave zne mikrobiološke kriterijume i ostale
mikrobiološke zahtjeve specifi čne za poslovanje sa hranom dužan je da uvrsti u svoj plan

samokontrole koji se odnosi na kriterijume bezbjed nosti hrane, kao i kriterijume higijene procesa
proizvodnje, kao i da sprovodi laboratorijske analize u proizvodnji i prometu hrane.
(4) Subjekat u poslovanju sa hranom u proizvodnji, preradi i prometu na veliko hrane dužan je
da obezbijedi dokaz o bezbjednosti hrane na osno vu laboratorijskih analiza hrane u ovlaštenoj ili
službenoj laboratoriji.
(5) Troškove redovnih kontrola snosi subjekt u poslovanju sa hranom.
(6) Ako rezultati samokontrole na osnovu sistema an alize otkriju postojanje rizika za zdravlje
ljudi ili se utvrdi da hrana ne zadovoljava pr opisane uslove bezbjednosti hrane, subjekat u
poslovanju sa hranom obavezan je da preduzme mjere u skladu sa propisima o hrani, propisima o
veterinarstvu i propisima koji definišu oblast zaštite stanovništva od zaraznih bolesti.
(7) Subjekat u poslovanju sa hranom koji proizvodi i priprema hranu, dužan je da izradi plan
uzorkovanja gotove hrane i briseva površina, radi validacije i verifikacije svojih postupaka.

Odstupanja

(1) Subjektu u poslovanju sa hranom koji ima mali obim proizvodnje, prerade i prometa ili
koristi tradicionalne metode proizvodnje radi olakšanja poslovanja mogu se dozvoliti odstupanja u
pogledu zahtjeva za higijenu koji se odnose na objekat, prostorije i opremu.
(2) Ministar donosi pravilnik kojim propisuje uslove za odstupanja iz stava 1. ovog člana.

Registracija objekata

(1) Djelatnost proizvodnje, prerade, skladištenja i prometa na veliko hrane mogu da obavljaju
subjekti u poslovanju sa hranom u objektu koji su upisani u Centralni registar objekata koji posluju
sa hranom (u daljem tekstu: Centralni registar objekata), a koji se vodi u Ministarstvu.
(2) Zahtjev za registraciju objekta, subjekat u pos lovanju sa hranom podnosi Ministarstvu na
obrascu koji propisuje ministar.
(3) Ako su ispunjeni propisani uslovi, ministar donosi rješenje o ispunjenosti uslova i dodjeljuje
registarski broj, na osnovu kojeg se objekat upisuje u Centralni registar objekata.
(4) Objekti iz stava 1. ovog člana brišu se iz Centralnog registra objekata:
1) na zahtjev subjekta u poslovanju sa hranom,
2) na osnovu rješenja nadležnog inspektora o zabrani obavljanja djelatnosti u objektu zbog
neispunjavanja propisanih uslova za obavljanje djelatnosti i
3) na osnovu obavještenja subjekta u poslovanju sa hranom ili nadležnog inspektora da je
prestalo obavljanje djelatnosti u objektu duže od godinu dana.
(5) Ministar donosi pravilnik kojim se propisuje postupak i uslovi upisa i brisanja iz Centralnog
registra objekata.
(6) Objekti koji podliježu veterinarskom nadzoru registruju se i odobravaju na osnovu propisa
iz oblasti veterinarstva.
(7) Odredbe ovog člana ne primjenjuju se na vina i jaka alkoholna pića.

GLAVA V

DEKLARISANjE HRANE I HRANE ZA ŽIVOTINjE

Deklarisanje hrane

(1) Deklarisanje hrane je stavljanje slovnih oznaka, robno-trgovačkih znakova, zaštitnih oznaka
(žigova), grafi čkih oznaka ili simbola koji se odnose na hranu, na njenu ambalažu, etiketu,
naljepnicu, privjesak, alkicu ili omot hrane, a u slu čaju neupakovane hrane u rinfuznom stanju, na
mjesto vidljivo potrošaču.
(2) Hrana namijenjena za snabdijevanje krajnjeg potrošača ili objekta javne ishrane, obavezno
se deklariše.
(3) Podaci iz deklaracije odgovaraju podacima navedenim u proizvo đačkoj specifikaciji i
zahtjevima utvrđenim ovim zakonom i propisima donesenim na osnovu njega.
(4) Deklaracija sadrži podatke koji omogu ćavaju utvr đivanje sljedivosti hrane ili hrane za
životinje, sirovina koje se dodaju u hranu ili hranu za životinje, životinja koje se koriste za
proizvodnju hrane i gotovih proizvoda u svim fazama proizvodnje i prometa.
(5) Obavezno je da deklaracija bude napisana na jednom od jezika i pisama koji su u službenoj
upotrebi u Republici Srpskoj, da je uočljiva, čitka, nepromjenjiva i ne može biti prekrivena drugim
riječima, naljepnicama ili oznakama.

Informacije o hrani

(1) Informacije o hrani su informacije koje se odnose na hranu, a dostupne su krajnjem
potrošaču posredstvom deklaracije, drugog propratnog materijala ili na neki drugi način, uključujući
sredstva moderne tehnologije ili verbalne komunikacije.
(2) Zabranjeno je da informacija o hrani bude obmanjujuća, a naročito:
1) u pogledu karakteristika hrane, posebno njene prirode, identiteta, svojstava, sastava,
količine, roka trajanja, zemlje porijekla ili mjesta porijekla, te načina ili postupka proizvodnje,
2) pripisivanjem hrani učinaka ili svojstava koje ne posjeduje,
3) ukazivanjem na posebne karakteristike hrane, kada zapravo sva sli čna hrana ima takve
karakteristike, posebno isticanjem prisustva ili odsustva određenih sastojaka ili hranljivih supstanci
i
4)
izgledom, opisom ili slikovnim prikazom, koji bi potroša ču nagovještavali prisustvo
određene hrane ili sastojka, dok je u stvari sastavni dio koji se prirodno nalazi u toj hrani, ili sastojak
koji se obično koristi u toj hrani, zamijenjen drugim sastavnim dijelom, odnosno drugim sastojkom.
(3) Obavezno je da informacija o hrani bude tačna, jasna i lako razumljiva potrošaču i da se ne
pripisuju hrani svojstva spre čavanja ili lije čenja bolesti ljudi, niti se tim informacijama može
upućivati na takva svojstva, osim za prirodne mi neralne vode i hranu za posebne prehrambene
potrebe.
(4) Ovaj član primjenjuje se i na oglašavanje i prezentaciju hrane, posebno njenog oblika,
izgleda ili ambalaže, upotrijebljene materijale za ambalažu, način na koji su ti materijali raspoređeni
i položaj u kojem se prikazuju.
(5) Ministar, uz pribavljeno mišljenje Ministarstva zdravlja i Ministarstva trgovine i turizma,
donosi pravilnik kojim se propisuje način pružanja potrošačima informacija o hrani.

Odgovornosti za informacije o hrani

(1) Subjekat u poslovanju sa hranom koji je odgovoran za informaciju o hrani je subjekat pod
čijim je poslovnim imenom hrana stavljena na tržište, a u slu čaju da subjekt nije registrovan u
Republici Srpskoj, odgovoran je uvoznik u Republiku Srpsku.
(2) Subjekat u poslovanju sa hranom koji je odgovoran za informaciju o hrani obavezan je da
obezbijedi informacije o hrani u skladu sa propisima o hrani.
(3) Subjektu u poslovanju sa hranom koji nema uticaja na informaciju o hrani nije dozvoljeno
da nabavlja hranu za koju zna ili sumnja da nije u skladu sa propisima o hrani.
(4) Subjektu u poslovanju sa hranom prilikom poslovanja koje je pod njegovim nadzorom, nije
dozvoljeno da mijenja informacije koje prate hranu ako bi takve promjene mogle krajnjeg potrošača
dovesti u zabludu ili na drugi na čin smanjiti nivo zaštite potroša ča ili njegove mogu ćnosti izbora
hrane na osnovu informacija.
(5) Subjekat u poslovanju sa hranom odgovoran je za sve izmjene informacija koje prate hranu.
(6) Subjekat u poslovanju sa hranom, unutar poslovanja koje je pod njegovim nadzorom,
obezbjeđuje da se informacije koje se odnose na nezapakovanu hranu namijenjenu krajnjem
potrošaču ili snabdijevanju objekata javne ishrane, pr enesu subjektu u poslovanju sa hranom koji
hranu prima, da bi se obavezne informac ije o hrani dale na uvid krajnjem potroša ču u slu čaju
njegovog zahtjeva.
(7) Subjekat u poslovanju sa hranom koji hranom snabdijeva druge subjekte u poslovanju sa
hranom, a koja nije namijenjena krajnjem potroša ču ili snabdijevanju objekta javne ishrane,
obavezan je da obezbijedi da drugim subjektima u poslovanju sa hranom bude dostupno dovoljno
informacija koje im omogućavaju da ispune zahtjeve iz stava 2. ovog člana.

Deklarisanje hrane za životinje

Na deklarisanje i informacije o hrani za životinje shodno se primjenjuju čl. 30, 31. i 32. ovog
zakona i propisa koji se donose na osnovu njega, kao i propisi iz oblasti veterinarstva.

GLAVA VI

KVALITET HRANE I HRANE ZA ŽIVOTINjE I NOVA HRANA

Osnovni zahtjevi kvaliteta hrane

(1) Subjekti u poslovanju sa hranom proizvode i stavljaju na tržište hranu propisanog kvaliteta.
(2) Ministar donosi pravilnike kojima se propisuju zahtjevi kvaliteta hrane, koji se odnose na:
1) poslovanje sa hranom u vezi sa njenim kvalitetom,
2) klasifikaciju, kategorizaciju i nazive hrane,
3) fizička, hemijska, fizičko-hemijska i senzorna svojstva i sastav hrane,
4) fizičko-hemijska i senzorna svojstva sirovina, vrstu i koli činu sirovina, dodataka i drugih
materija koje se upotrebljavaju u proizvodnji i preradi hrane,
5) metode uzimanja uzoraka i analitičke metode radi kontrole kvaliteta hrane,
6) ovlaštenje odabranih i osposobljenih ocjenjivača senzornih svojstava hrane,
7) tehnološke postupke koji se primjenjuju u proizvodnji i preradi hrane,
8) pakovanje i deklarisanje hrane i
9) dodatne zahtjeve označavanja hrane.
(3) Ministar donosi pravilnike o:
1) brzo smrznutoj hrani,
2) kontaminantima u hrani,
3) prehrambenim aditivima, aromama i prehrambenim enzimima u hrani,
4) pomoćnim materijama u procesu proizvodnje i
5) maksimalnim nivoima ostataka pesticida u hrani i na hrani, i u hrani za životinje biljnog i
životinjskog porijekla i na hrani za životinje biljnog i životinjskog porijekla.
(4) Ministar donosi pravilnik o tržišnim standardima za voće i povrće, vodeći posebno računa
o:
1) specifičnosti određenog proizvoda,
2) potrebi osiguravanja uslova za nesmetanu prodaju tih proizvoda na tržištu i
3) interesu potroša ča da dobiju odgovaraju će i jasne informacije, uklju čujući informacije o
zemlji porijekla, klasi i sorti (ili komercijalnom tipu) proizvoda.
(5) Subjektu u poslovanju sa hranom zabranjeno je proizvoditi i stavljati na tržište hranu koja
nije u skladu sa propisima iz st. 2, 3. i 4. ovog člana i propisima kojima se ure đuje tržište
poljoprivrednih proizvoda.

Osnovni zahtjevi kvaliteta hrane za životinje

(1) Subjekat u poslovanju sa hranom za životinje može proizvoditi i stavljati na tržište hranu
za životinje propisanog kvaliteta, u pakovanom i rasutom stanju ako hrana za životinje odgovara
propisanim zahtjevima bezbjednosti i označavanja hrane za životinje.
(2) Ministar donosi pravilnike kojim se propisuju zaht jevi kvaliteta hrane za životinje, koji se
odnose na:
1) poslovanje sa hranom za životinje, a u vezi sa njenim kvalitetom,
2) klasifikaciju, kategorizaciju i nazive hrane za životinje,
3) fizička, hemijska, fizičko-hemijska i senzorna svojstva i sastav hrane za životinje,
4) fizičko-hemijska i senzorna svojstva sirovina, vrstu i koli činu sirovina, dodataka i drugih
materija koje se upotrebljavaju u proizvodnji i preradi hrane za životinje,
5) metode uzimanja uzoraka i analitičke metode radi kontrole kvaliteta hrane za životinje,
6) maksimalne nivoe ostataka pesticida i drugih kontaminenata u hrani za životinje i na hrani
za životinje,
7) tehnološke postupke koji se primjenjuju u proizvodnji i preradi hrane za životinje,
8)
pakovanje i deklarisanje hrane za životinje i
9) dodatne zahtjeve označavanja hrane za životinje.

Osnovni zahtjevi zdravstvene ispravnosti vode namijenjene za ljudsku potrošnju

(1) Voda namijenjena za ljudsku potrošnju je:
1) voda koja je u svom izvornom stanju ili nakon obrade namijenjena za pi će, kuvanje,
pripremu hrane ili druge potrebe doma ćinstava, nezavisno od njenog porijekla, te nezavisno od
toga potiče li iz sistema javnog vodosnabdijevanja, iz cisterni ili iz boca, odnosno posuda za vodu
i
2) voda koja se koristi u industrijama za proi zvodnju hrane u svrhu proizvodnje, prerade ili
stavljanja na tržište hrane ili supstanci namijenjenih za ljudsku potrošnju.
(2) Javno vodosnabdijevanje je djelatnost zahvatanja vode namijenjene ljudskoj
potrošnji iz podzemnih i površinskih voda i njen e obrade te isporuke do krajnjeg korisnika ili do
drugog javnog isporučioca vodne usluge, ako se ti poslovi obavljaju putem vodnih građevina kojima
upravljaju pravna lica registrovana za obavljanje djelatnosti javnog vodosnabdijevanja.
(3) Ispitivanje zdravstvene ispravnosti vode koja služi za javno vodosnabdijevanje vrši javna
zdravstvena ustanova Institut za javno zdravstvo.
(4) Ministar zdravlja i socijalne zaštite (u da ljem tekstu: ministar zdravlja), uz pribavljeno
mišljenje Ministarstva, donosi pravilnik kojim propisuje standarde, na čin i postupak za ispitivanje
zdravstvene ispravnosti vode namijenjene za ljudsku potrošnju.

Nova hrana

(1) Nova hrana podrazumijeva hranu i sastojke hrane koji se do sada nisu koristili za ishranu
ljudi, koja nije rezultat genetske modifikacije i koja svojim sastavom i svojstvom može uticati na
odabir ishrane i zdravlje ljudi.
(2) U novu hranu ubrajaju se sljedeće vrste hrane:
1) hrana i sastojci hrane koji se sastoje od mikroor ganizama, gljivica ili algi ili su izolovani iz
njih, hrana ili sastojci hrane koji se sastoje od biljaka ili životinja, ili su izlučeni iz njih, osim hrane i
sastojaka hrane koji su dobijeni uobičajnim načinom uzgoja i za koje je poznato da su bezbjedni za
ishranu ljudi,
2) hrana i sastojci hrane na kojoj je bio primijenjen proizvodni postupak koji se sada ne koristi,
a u slučajevima kada on uzrokuje znatne promjene u sastavu ili stru kturi hrane ili sastojaka hrane,
koje utiču na njihovu prehrambenu vrijednost, metabolizam, ili nivo nepoželjnih materija i
3) hrana i sastojci hrane sa novom ili namjerno modifikovanom primarnom molekularnom
strukturom.
(3) Nije dopušteno proizvoditi i stavljati na tržište kategorije nove hrane koja:
1) je opasna za zdravlje ljudi,
2) stvara zabludu kod potrošača i
3) se ne razlikuje od hrane ili sastojka hrane koju bi po svojoj namjeni trebalo da zamijene u
mjeri uobičajene potrošnje u nutritivnom smislu, a koje bi bile nepovoljne za potrošača.
(4) Subjekt u poslovanju sa hranom obavezan je da pribavi rješenje Ministarstva kojim se
odobrava stavljanje nove hrane prvi put na tržište Republike Srpske.
(5) Ministarstvo vodi Registar o izdatim odobrenjima za stavljanje nove hrane prvi put na
tržište Republike Srpske.
(6) Ministar donosi pravilnik kojim propisuje usl ove i postupak za stavljanje nove hrane prvi
put na tržište Republike Srpske, kao i sadržaj, oblik i način vođenja Registra iz stava 5. ovog člana.

GLAVA VII

HRANA ZA POSEBNE PREHRAMBENE POTREBE, DODACI ISHRANI I HRANA
OBOGAĆENA NUTRIJENTIMA

Hrana za posebne prehrambene potrebe

(1) Hrana za posebne prehrambene potrebe je hran a koja se zbog svog posebnog sastava ili
posebnog načina proizvodnje jasno razlikuje od sve ostale hrane, koja je prikladna za ishranu lica
za koja je namijenjena zbog svojih navedenih prehrambenih svojstava i koja se stavlja na tržište tako
da je ta prikladnost naznačena.
(2) Hrana za posebne prehrambene potrebe, u smislu ovog zakona, podrazumijeva:
1) formulu za dojenčad i formule nakon dojenja,
2) prerađenu hranu na bazi žitarica i dječje hrane za dojenčad i malu djecu,
3) hranu pogodnu za lica netolerantna na gluten,
4) hranu namijenjenu za upotrebu u energetski ograničenoj ishrani za smanjenje tjelesne mase,
5) hranu za posebne medicinske potrebe,
6) hranu namijenjenu licima sa poremećajem metabolizma ugljenih hidrata (dijabetes),
7) hranu namijenjenu sportistima i licima sa povećanom tjelesnom aktivnošću i
8) hranu namijenjenu za druge posebne prehrambene potrebe.
(3) Prilikom informisanja potrošača, te načina označavanja, reklamiranja i prezentovanja hrane
za posebne prehrambene potrebe nije dopušteno hrani pripisivati svojstva prevencije, lije čenja
bolesti ljudi ili upu ćivati na takva svojstva, ako to nije dopušteno ovim zakonom ili posebnim
propisom.
(4) U svrhu informisanja potroša ča, ozna čavanja, reklamiranja i prezentovanja hrane za
posebne prehrambene potrebe, primjenjuju se od redbe posebnih propisa o pružanju informacija
potrošačima, označavanju, reklamiranju i prezentovanju hrane i propisa donesenih na osnovu ovog
zakona.
(5) Subjektu u poslovanju sa hranom zabranjeno je stavljati na tržište hranu iz stava 2. ovog
člana koja nije u originalnom pakovanju i koja ne ispunjava propisane zahtjeve u pogledu sastava i
informacija.
(6) Ministar zdravlja, uz pribavljeno mišljenje Ministarstva, donosi pravilnike kojima se
propisuju uslovi u pogledu zahtjeva o kvalitetu, sastavu i vrsti inform acija i listi supstanci koje se
mogu dodavati hrani iz stava 2. ovog člana, kao i način i uslovi označavanja i njenog stavljanja na
tržište.

Dodaci ishrani

(1) Dodaci ishrani su prehrambeni proizvodi čija je svrha dopuna uobi čajene ishrane, a koji
predstavlja koncentrovani izvor hranljivih materija ili druge materije prehrambenog ili fiziološkog
dejstva, pojedina čno ili u kombinaciji, koji se stavlja na tržište u doziranom obliku kao što su
kapsule, pastile, tablete, pilule, vrećice praha, ampule tečnosti, bočice na kapaljku i u drugim sličnim
oblicima za tečnost i prah za korištenje u odmjerenim malim količinama.
(2) Zabranjeno je stavljati na tržište dodatke ishrani koji ne ispunjavaju zahtjeve utvrđene ovim
zakonom i na osnovu njega donesenim propisima.
(3) Zabranjeno je prilikom ozna čavanja, prezentacije i reklamiran ja ukazivati na to da dodaci
ishrani imaju svojstva prevencije, lije čenja ili izlje
čenja bolesti ljudi i upu ćivati na takva svojstva i
sadržavati navode koji upućuju da uravnotežena i raznolika ishrana ne može pružiti odgovaraju će
količine hranljivih supstanci.
(4) U svrhu informisanja potroša ča, ozna čavanja, reklamiranja i prezentovanja dodataka
ishrani, primjenjuju se odredbe propisa o pružanju informacija potroša čima, ozna čavanju,
reklamiranju i prezentovanju hrane i propisa donesenih na osnovu ovog zakona.
(5) Dodatak ishrani se stavlja na tržište pod nazivom „dodatak ishrani“ ili „suplement“ u
originalnom pakovanju u odgovarajućem obliku, ukoliko ispunjava propisane zahtjeve.
(6) Ministar zdravlja, uz pribavljeno mišljenj e Ministarstva, donosi pravilnike kojim se
propisuju uslovi u pogledu zahtjeva o kvalitetu i sastavu, lista supstanci koje se mogu dodavati hrani
iz stava 1. ovog člana, kao i način i uslovi označavanja i stavljanja na tržište.

Hrana obogaćena nutrijentima

(1) Hrana obogaćena nutrijentima je hrana kojoj se dodaju vitamini, minerali i određene druge
materije s određenim hranljivim ili fiziološkim efektom koja nije vitamin ili mineral.
(2) Subjekat u poslovanju sa hranom može hrani dodavati vitamine, minerale i druge supstance
u propisanim količinama i pod propisanim uslovima.
(3) U svrhu informisanja potroša ča, ozna čavanja, reklamiranja i prezentovanja hrane
obogaćene nutrijentima, primjenjuju se odredb e posebnih propisa o informisanju potroša ča,
označavanju, reklamiranju i prezentovanju hrane i odredbe propisa donesenih na osnovu ovog
zakona.
(4) Zabranjeno je prilikom ozna čavanja, prezentacije i reklamiranja hrane kojoj su dodati
vitamini, minerali i druge supstance:
1) ukazivati da uravnotežena i raznovrsna ishrana ne može obezbijediti odgovarajuće količine
hranljivih materija i
2) dovoditi u zabludu ili obmanjivati potroša ča u pogledu hranljive vrijednosti hrane koja
može proizlaziti iz dodavanja tih sastojaka na bilo koji način.
(5) Prilikom stavljanja na tržište obavezno se na vodi hranljiva vrijednost proizvoda kojem su
dodati vitamini i minerali, kao i informacija o njihovim ukupnim dodatim količinama.
(6) Ministar zdravlja, uz pribavljeno mišljenje Ministarstva, donosi pravilnike kojima se
propisuju vrste i oblici vitamina, minerala i drugih supstanci koji se mogu dodavati hrani i
neophodne karakteristike koje obavezno ispunjavaju, na čin i uslovi ozna čavanja i stavljanja na
tržište.

Prehrambene i zdravstvene tvrdnje

(1) Prehrambena tvrdnja je svaka tvrdnja kojom se izjavljuje, sugeriše ili navodi na zaklju čak da
hrana ima određena hranljiva svojstva zbog energetske ili kalorijske vrijednosti koju pruža, pruža u
smanjenoj ili povećanoj mjeri ili ne pruža ili zbog hranljivih materija ili ostalih materija koje sadrži,
sadrži u smanjenom ili povećanom obimu ili ne sadrži.
(2) Zdravstvena tvrdnja jeste svaka tvrdnja kojom se izjavljuje, sugeriše ili navodi na zaključak da
kategorija hrane, određena hrana ili sastojak hrane utiče na zdravlje ljudi.
(3) Subjekat u poslovanju sa hranom može koristiti prehrambene i zdravstvene tvrdnje za
označavanje, reklamiranje i prezentaciju hrane pod uslovima utvrđenim ovim zakonom.
(4) Subjektu u poslovanju sa hranom nije dozvoljeno koristiti prehrambene i zdravstvene
tvrdnje koje:
1) su netačne, dvosmislene ili dovode u zabludu,
2) dovode do sumnje u bezbjednost druge hrane,
3) podstiču ili tolerišu pretjeranu upotrebu određene hrane,
4) sugerišu ili nazna
čavaju da uravnotežen i raznovrstan na čin ishrane ne može pružiti
odgovarajuće količine hranljivih materija,
5) upućuju na promjene u tjelesnim funkcijama,
6) ukazuju na to da bi zdravlje moglo biti ugroženo zbog nekonzumiranja određene hrane i
7) upućuju na stopu ili količinu gubitka tjelesne težine.
(5) Ministar zdravlja, uz pribavljeno mišljenje Ministarstva, donosi pravilnik kojim se propisuju
prehrambene i zdravstvene tvrdnje, uslove i način i ograničenja njihovog korištenja i drugi zahtjevi.

Registri hrane za posebne prehrambene potrebe, dodataka ishrani i hrane obogaćene nutrijentima

(1) Zabranjeno je stavljati u promet hranu za pos ebne prehrambene potrebe, dodatke ishrani
ili hranu obogaćenu nutrijentima koji nisu upisani u odgovarajući registar.
(2) Subjekat u poslovanju sa hranom prije stavlja nja na tržište Republike Srpske hrane za
posebne prehrambene potrebe, dodataka ishrani ili hrane obogaćene nutrijentima podnosi zahtjev
za upis hrane za posebne prehrambene potrebe, dodataka ishrani ili hrane obogaćene nutrijentima
u jedan od sljedećih registara:
1) Registar hrane za posebne prehrambene potrebe,
2) Registar dodataka ishrani i
3) Registar hrane obogaćene nutrijentima.
(3) Zahtjev iz stava 2. ovog člana podnosi se Ministarstvu zdravlja.
(4) Uz zahtjev iz stava 2. ovog člana podnosi se:
1) rješenje o registraciji nadležnog registarsk og suda, odnosno rješenje o registraciji
preduzetničke djelatnosti,
2) stručno mišljenje i analitički izvještaj javne zdravstvene ustanove u oblasti javnog zdravstva,
3) za proizvode iz uvoza potvrdu nadležnog državnog organa zemlje porijekla da se hrana za
posebne prehrambene potrebe, dodatak ishrani ili hrana obogaćene nutrijentima nalazi u prometu
u zemlji proizvođača ili da se nalazi u prometu u zemlji članici EU i
4) dokaz o uplaćenoj administrativnoj taksi za izdavanje rješenja.
(5) Ministar zdravlja donosi rješenje o upisu u registre iz stava 2. ovog člana, ako su ispunjeni
propisani uslovi.
(6) Subjekat u poslovanju sa hranom snosi troškove upisa u registre iz stava 2. ovog člana.
(7) Ministar zdravlja, uz pribavljeno mišljenje Ministarstva, donosi pravilnik o postupku i
uslovima upisa i brisanja, sadržaj i načinu vođenja registara iz stava 2. ovog člana.

GLAVA VIII

LABORATORIJE ZA HRANU I HRANU ZA ŽIVOTINjE

Metode i laboratorijska ispitivanja

(1) Uzimanje uzoraka i laboratorijska ispitivanja hrane ili hrane za životinje prilikom službenih
kontrola, vrši se prema propisanim metodama u skladu sa standardima.
(2) Do donošenja stand ārdā i met ōdā iz stava 1. ovog člana, mogu se koristiti me đunarodno
priznate metode ili protokoli ili metode koje su razvijene u skladu sa nau čnim protokolima
međ
unarodnih institucija.
(3) Validacija metoda iz stava 2. ovog člana sprovodi se prema me đunarodno priznatom
protokolu.

Vrste laboratorije za hranu i hranu za životinje

(1) Laboratorijska ispitivanja hrane i hrane za životinje može da vrši:
1) ovlaštena ispitna laboratorija,
2) službena laboratorija i
3) referentna laboratorija.
(2) Laboratorije iz stava 1. ovog člana obavezno se registruju kao privredna društva, odnosno
javne ustanove ili naučni instituti ili se nalaze u njihovom sastavu.

Ovlaštena ispitna laboratorija

(1) Ovlaštena ispitna laboratorija je laboratorija ko ju ministar rješenjem ovlasti za obavljanje
laboratorijske djelatnosti i vršenje pojedinih metoda ispitivanja ili područja ispitivanja hrane i hrane
za životinje.
(2) Ispitna laboratorija podnosi Ministarstvu za htjev za dobijanje ovlaštenja za vršenje
pojedinih metoda ispitivanja ili područja ispitivanja hrane i hrane za životinje.
(3) Ovlaštenje iz stava 1. ovog člana odnosi se na pojedine analize, analitičku oblast, kao i vrstu
hrane i hrane za životinje i različite vrste hrane i hrane za životinje.
(4) Rješenje iz stava 1. ovog člana podliježe reviziji nakon isteka roka od tri godine od dana
njegovog donošenja.
(5) Ovlaštena ispitna laboratorija može obavljati analize hrane i hrane za životinje, za subjekte
u poslovanju sa hranom i hranom za životinje koji u svom sastavu nemaju laboratorije.
(6) Ukoliko u sprovođenju sistema samokontrole ovlaštena ispitna laboratorija utvrdi da hrana
ili hrana za životinje ne zadovoljava propise o hrani dužna je da o tome obavijesti nadležnog
inspektora.
(7) Ministarstvo sačinjava listu ovlaštenih ispitnih laboratorija u kojoj su navedene vrste analiza
za koje su ovlaštene i objavljuje je na internet stranici Ministarstva.
(8) U sprovo đenju sistema samokontrole koje sprovodi subjekt u poslovanju sa hranom,
metode analize hrane i hrane za životinje ne moraju biti akreditovane.
(9) Ministar, uz pribavljeno mišljenja Ministarstva zdravlja, donosi pravilnik kojim se propisuju
uslovi koje je ovlaštena ispitna laboratorija obavezna da ispunjava, kao i postupak davanja
ovlaštenja.

Službena laboratorija

(1) Službena laboratorija je ovlaštena laboratorija koja ispunjava uslove propisane pravilnikom
i za koju ministar, uz pribavljeno mišljenje Ministar stva zdravlja, donese rješenje o ovlaštenju za
obavljanje službenih kontrola.
(2) Službena laboratorija je ovlaštena za ispitivanje uzoraka uzetih sprovo đenjem službenih
kontrola hrane, hrane za životinje, hrane za posebne prehrambene potrebe, dodataka ishrani i hrane
obogaćene nutrijentima.
(3) Službena laboratorija akredituje se u skladu sa BAS ISO standardom 17025 i obavezna je
da akredituje metode analize hrane i hrane za životinje.
(4) Ovlaštenje iz stava 1. ovog člana podliježe reviziji nakon isteka roka od tri godine od dana
njegovog donošenja.
(5) Službena laboratorija dužna je da Ministarstvu dostavi godišnji zbirni izvještaj o
sprovedenim analizama i rezultatima analiza do kraja februara tekuće godine za prethodnu godinu.
(6) Lista laboratorija iz stava 1. ovog člana objavljuje se u „Službenom glasniku Republike
Srpske“ i na internet stranici Ministarstva.
(7) Ministar, uz pribavljeno mišljenja Ministarstva zdravlja, donosi pravilnik kojim se propisuju
uslovi koje je službena laboratorija obavezna da ispunjava, postupak davanja ovlaštenja, kao i
obrazac godišnjeg izvještaja.

Referentna laboratorija

(1) Referentna laboratorija je službena laboratorija koju Vlada na prijedlog Ministarstva ovlasti
kao referentnu laboratoriju za specifične metode ispitivanja hrane i hrane za životinje.
(2) Referentna laboratorija dužna je da ispunjava uslove utvr đene posebnim propisima i ima
akreditovane metode u skladu sa propisima o akreditaciji.
(3) Jedna laboratorija može biti referentna za više vrsta specifičnih metoda ispitivanja.
(4) Referentna laboratorija:
1) u vezi sa metodama analiza koje obavljaju,
2) organizuje uporedna ispitivanja standardizovanih uzoraka radi ujedna čavanja postupanja i
praćenja stručnosti ovlaštenih laboratorija, u skladu sa međunarodnim standardima,
3) sarađuje sa referentnim laboratorijama drugih država za ispitivanje za koje je ovlaštena,
4) obavljaja ispitivanje službenog uzorka radi pr ovjere nalaza ovlaštene službene laboratorije
(superanaliza),
5) brine se o uspostavljanju jedinstvenih kriterijuma, metoda i standarda za rad ovlaštenih
laboratorija i
6) obezbjeđuje stru čnu i tehni čku pomo ć nadležnim organima za primjenu predvi đenih
planova kontrole.
(5) Ukoliko u Republici Srpskoj za odre đeno područje ispitivanja ne postoji laboratorija koja
ispunjava uslove iz stava 2. ovog člana, Vlada na prijedlog Ministarstva može odrediti da se pojedina
ispitivanja vrše u nekoj od referentnih laboratorija izvan Republike Srpske.
(6) Lista laboratorija iz stava 1. ovog člana objavljuje se na internet stranici Ministarstva.

GLAVA IX

SISTEM BRZOG UZBUNjIVANjA, UPRAVLjANjE KRIZNIM SITUACIJAMA, PLAN
ZA UPRAVLjANjE KRIZNIM SITUACIJAMA I MONITORING

Sistem brzog uzbunjivanja

Sistem brzog uzbunjivanja za obavještavanje o direktnom ili indirektnom riziku za zdravlje
ljudi koji poti če od hrane, hrane za životinje, hrane za posebne prehrambene potrebe, hrane
obogaćene nutrijentima i dodataka ishrani osniva se kao mreža koja uključuje odgovorne nadležne
organe u Bosni i Heregovini.

Opšti plan upravljanja kriznim situacijama

(1) Kada postoje direktni ili indirektni rizici za zdravlje ljudi, zdravlje životinja ili životnu
sredinu čiji su uzro čnici hrana i hrana za životinje, a čije nastupanje nije mogu će predvidjeti,
spriječiti, ukloniti ili smanjiti do prihvatljivog nivoa utvr đenim mjerama, primjenjuju se mjere

utvrđene Opštim planom upravljanja kriznim situacijama u području bezbjednosti hrane i hrane za
životinje (u daljem tekstu: Opšti plan).
(2) Ministar, uz pribavljeno mišljenja Ministarstva zdravlja donosi Opšti plan koji sadrži vrstu
situacije, postupke za upravljanje kriznim situ acijama, princip transparentnosti i strategiju
komunikacije.

Monitoring bezbjednosti hrane i hrane za životinje

(1) Monitoring je vršenje više planiranih posmatranja ili mjera da bi se ostvario uvid u pravilnu
primjenu propisa o hrani i hrani za životinje i propisa o zdravlju i dobrobiti životinja.
(2) Praćenje bezbjednosti hrane i hrane za životinje vrši se u skladu sa propisima o hrani, a na
osnovu programa monitoringa:
1) mikrobioloških opasnosti,
2) kontaminenata,
3) ostataka sredstava za zaštitu bilja i
4) nedozvoljenih supstanci i drugih opasnosti u hrani i hrani za životinje.
(3) Programe iz stava 2. ovog člana donosi ministar do kraja tekuće godine za narednu godinu.
(4) Programi iz stava 2. ovog člana sadrže vrste opasnosti u hrani i hrani za životinje, uslove i
način sprovo đenja monitoringa, uslove, na čin i metode uzimanja i čuvanja uzoraka, vo đenje
evidencije o uzorcima i metode laboratorijskih ispitivanja, mjere koje će se preduzeti u slu čaju
prisustva opasnosti, strukturu organa i organizacija za sprovođenje programa i druge parametre od
značaja za sprovođenje programa
(5) Sredstva za sprovo đenje programa iz stava 2. ovog člana obezbje đuju se u budžetu
Republike Srpske.

GLAVA X

NADZOR

Upravni i inspekcijski nadzor

(1) Upravni nadzor nad sprovođenjem ovog zakona i propisa donesenih na osnovu njega vrši
Ministarstvo i Ministarstvo zdravlja u okviru svojih nadležnosti.
(2) Inspekcijski nadzor hrane i hrane za životi nje u skladu sa ovim zakonom i propisima
donesenim na osnovu ovog zakona vrši Inspektorat i inspekcije u sastavu jedinica lokalne
samouprave u okviru svojih nadležnosti.

Službene kontrole hrane i hrane za životinje

(1) Službena kontrola je svaki oblik kontrole koji nadležni organi sprovode radi provjere
sprovođenja propisa o hrani i hrani za životinje.
(2) Ministarstvo je obavezno da obezbijedi efik asnu saradnju i koordinaciju aktivnosti
službenih kontrola hrane i hrane za životinje, te komunikaciju i izvještavanje u sistemu službenih
kontrola u oblastima uređenim ovim zakonom i propisima donesenim na osnovu njega.
(3) Službene kontrole sprovode se korištenjem odgovaraju ćih kontrolnih metoda i tehnika, i
to: inspekcija, monitoring, nadzor, verifikacija (provjera), revizija, uzimanje uzoraka i laboratorijska
ispitivanja.
(4) Službene kontrole koje se odnose na monitoring, verifikaciju (provjeru ispunjenosti) uslova
propisanih ovim zakonom, reviziju i po potrebi uz orkovanje radi laboratorijskog ispitivanja vrši
Ministarstvo i Ministarstvo zdravlja u okviru svojih nadležnosti.
(5) Ministar donosi pravilnik kojim propisuje opšta na čela službene kontrole hrane i hrane za
životinje.

Obaveze subjekata u poslovanju sa hranom pri obavljanju službenih kontrola

Subjekat u poslovanju sa hranom dužan je da omogu ći nadležnim organima za službene
kontrole hrane i hrane za životinje efikasno obavljanje službenih kontrola u skladu sa
nadležnostima, a posebno:
1) pristup objektima, prostorima, ure đajima ili drugoj infrastrukturi, uzimanje odre đenog
broja uzoraka i
2) pristup dokumentaciji i evidencijama koje se zahtijevaju na osnovu odredaba propisa o
hrani ili koju nadležni organ za sprovođenje službene kontrole smatra kao potrebno.

Obaveze subjekta u poslovanju sa hranom na graničnom prelazu i u carinskim ispostavama

(1) Inspekcijski pregled hrane i hrane za životinje koja se uvozi radi stavljanja na tržište obavlja
se na graničnim prelazima i carinskim ispostavama.
(2) Subjekt u poslovanju sa hranom koji namjerava da uvezenu hranu stavi na tržište dužan je
da prije carinjenja svaku pošiljku hrane prijavi nadležnom inspektoru i podnese zahtjev za pregled
radi utvrđivanja bezbjednosti i kvaliteta hrane.
(3) Prilikom kontrole hrane koja se uvozi, nadlež ni inspektor ovlašten je da pregleda prate ću
dokumentaciju, pošiljku hrane, sanitarno-higijenske uslove prevoznog sredstva, uzima uzorke hrane
i dostavlja ih službenoj laboratoriji na ispitivanje parametara bezbjednosti, odnosno kvalitata.
(4) Nakon pregleda pošiljke hrane i hrane za životinje nadležni inspektor rješenjem dozvoljava
uvoz, tranzit ili njihovo skladištenje, rješenjem za svaku pojedina čnu pošiljku posebno ako utvrdi
da na osnovu propisanih uslova nema smetnji za njihov uvoz, tranzit ili skladištenje.
(5) Izuzetno od stava 4. ovog člana, na osnovu saglasnosti za carinjenje nadležnog inspektora,
subjekt u poslovanju sa hranom može ocarinit i pošiljku i ako su uzeti uzorci za laboratorijsku
analizu.
(6) Saglasnost iz stava 5. ovog člana sadrži podatke o mjestu i uslovima skladištenja,
obavezama subjekta u poslovanju sa hranom i druge uslove važne za čuvanje ispravnosti pošiljke,
a dostavlja se i nadležnom inspektoru u mjestu isporuke, odnosno skladištenja pošiljke.
(7) Subjektu u poslovanju sa hranom koji namjerava da uvezenu hranu stavi na tržište nije
dozvoljeno stavljati u promet, prera đivati, pakovati ili vršiti bilo koji tretman pošiljke iz stava 5.
ovog člana do donošenja rješenja inspektora na osnovu laboratorijskog nalaza.
(8) U slučaju da inspektor nije u mogu ćnosti da na grani čnom prelazu ili carinskoj ispostavi
izvrši kompletan pregled pošiljke na prevoznom sredstvu, može narediti istovar te pošiljke.

Sprovođenje inspekcijskog nadzora hrane

(1) Inspekcijski nadzor hrane iz aspekta bezb jednosti, kvaliteta i pružanja informacija
potrošačima sprovode:
1) na nivou primarne proizvodnje:
1. hrane životinjskog porijekla – veterinarski inspektor,
2. hrane biljnog porijekla – poljoprivredni inspektor,
2) na nivou proizvodnje, prerade i prometa na veliko:
1. hrane životinjskog porijekla – veterinarski inspektor i inspektor za hranu,
2. hrane biljnog porijekla – inspektor za hranu, osim vina i jakih alkoholnih pića koje pregleda
poljoprivredni inspektor,
3. mješovitih proizvoda – inspektor za hranu,
3) na nivou maloprodaje bez obzira na porijeklo i u ugostiteljskim objektima – inspektor za
hranu, osim u mesnicama i ribarnicama kada je nadležan veterinarski inspektor,
4) pri uvozu:
1. hrane životinjskog porijekla – veterinarski inspektor i inspektor za hranu,
2. neprerađene hrane biljnog porijekla – fitosanitarni inspektor,
3. hrane biljnog porijekla – inspektor za hranu i
4. mješovitih proizvoda – inspektor za hranu.
(2) Inspekcijski nadzor nad proizvodnjom, prer adom, skladištenjem i prometom nove hrane,
hrane za posebne prehrambene potrebe, hrane oboga ćene nutrijentima i dodataka ishrani vrši
inspekcija za hranu.

Sprovođenje inspekcijskog nadzora hrane za životinje

Inspekcijski nadzor hrane za životinje iz aspekta bezbjednosti, kvaliteta i pružanja
informacija potrošačima, sprovode:
1) na nivou primarne proizvodnje:
1. hrane za životinje životinjskog porijekla – veterinarski inspektor,
2. hrane za životinje biljnog porijekla – poljoprivredni inspektor,
2) na nivou proizvodnje i prerade hrane za živo tinje bez obzira na porijeklo – veterinarski
inspektor,
3) na nivou maloprodaje hrane za životinje – veterinarski inspektor i
4) pri uvozu hrane za životinje – veterinarski inspektor i inspektor za hranu.

Ovlaštenja i mjere inspektora na graničnom prelazu i u carinskim ispostavama

(1) Inspektor koji vrši inspekcijski nadzor na graničnom prelazu, odnosno carinskoj ispostavi
obavezan je da preduzima i sljedeće mjere i radnje:
1) zabrani uvoz, izvoz ili tranzit pošiljki hrane i hrane za životinje, ako:
1. pošiljka ili prevozno sredstvo ne ispunjava propisane uslove,
2. je pošiljka nebezbjedna ili neodgovarajućeg kvaliteta,

3. pošiljku ne prati propisana dokumentacija, a na osnovu koje se može utvrditi identitet
pošiljke,
2) zabrani promet pošiljke ili dijela pošiljke od koje su uzeti uzorci na laboratorijsku provjeru
bezbjednosti do dobijanja rezultata analize,
3) zabrani uvoz i naredi uvozniku vra ćanje pošiljke hrane i hrane za životinje za koju se
laboratorijskim ispitivanjem utvrdi da je nebezbjedna ili neodgovarajućeg kvaliteta,
4) naredi uvozniku uništavanje pošiljke hrane i hr ane za životinje za koju se laboratorijskim
ispitivanjem utvrdi da je nebezbjedna ili neodgovarajućeg kvaliteta, ako se ne može vratiti pošiljaocu
i
5) dozvoli odgovaraju ću prenamjenu pošiljke hrane uz laboratorijski dokaz o bezbjednosti
hrane.
(2) Subjekat u poslovanju sa hranom i hranom za životinje snosi sve troškove koji nastaju
tokom sprovođenja mjera iz ovog člana.

Mjere inspekcijskog nadzora

(1) U vršenju inspekcije nadležni inspektor pored mjera koje može izre ći u skladu sa opštim
ovlaštenjima propisanim zakonom kojim se uređuje oblast inspekcija, ima pravo i dužnost da:
1) naredi povlačenje iz prometa hrane i hrane za životinje koja nije bezbjedna,
2) naredi ograni čenje ili zabrani proizvodnju i promet hr ane i hrane za životinje, odnosno
povlačenje hrane i hrane za životinje iz prometa do otklanjanja opasnosti, odnosno sumnji u njenu
bezbjednost,
3) naredi obradu, odnosno pripremu hrane i hrane za životinje na propisan način,
4) zabrani reklamiranje i označavanje hrane i hrane za životinje na način koji može da dovede
u zabludu potrošača,
5) naredi otklanjanje nedostataka i nepravilnos ti u objektima koji se bave proizvodnjom,
preradom, skladištenjem i prometom hrane i hrane za životinje,
6) zabrani upotrebu objekata, prostorija, prostora, ure đaja, opreme i prevoznih sredstava u
slučaju kada ne ispunjavaju propisane uslove,
7) zabrani upotrebu materijala, ambalaže i predmeta koji dolaze u kontakt sa hranom i hranom
za životinje koji bi mogli da ugroze zdravlje ljudi i životinja i dovedu do neprihvatljivih promjena u
sastavu hrane i hrane za životinje ili do promjena senzornih svojstava pod uobi čajenim i
predviđenim uslovima upotrebe,
8) naredi ograni čenje ili zabranu prometa do otklanjanja nedostataka ako hrana i hrana za
životinje nije ozna čena, deklarisana, oglašena i izložena , u skladu sa ovim zakonom i drugim
posebnim propisima,
9) naredi ograni čenje ili zabranu proizvodnje i prometa do otklanjanja nedostataka ako
subjekt u poslovanju sa hranom postupi suprotno članu 34. stav 1. i članu 35. stav 1. ovog zakona,
10) naredi zabranu proizvodnje ili prometa nove hrane, u skladu sa ovim zakonom i drugim
posebnim propisima,
11) naredi otklanjanje nedostataka ako su nedostaci takve prirode da ne utiču na bezbjednost i
kvalitet hrane,
12) naredi uništavanje hrane i hrane za životinje koja nije bezbjedna na propisan način i
13) dozvoli odgovarajuću prenamjenu hrane uz laboratorijski dokaz o bezbjednosti hrane.
(2) Mjere iz stava 1. ovog člana odnose se i na novu hranu, hranu za posebne prehrambene
potrebe, hranu obogaćenu nutrijentima i dodatake ishrani.
(3) Subjekt u poslovanju sa hranom i hranom za životinje snosi sve troškove koji nastaju tokom
sprovođenja mjera iz st. 1. i 2. ovog člana.

GLAVA XI

KAZNENE ODREDBE

Prekršaji

(1) Novčanom kaznom od 2.000 KM do 10.000 KM kazniće se za prekršaj pravno lice, ako:
1) stavi u promet hranu koja nije bezbjedna (čl. 18. i 19),
2) stavi u promet hranu za životinje koja nije bezb jedna i koristiti je za ishranu životinja koje
se upotrebljavaju za proizvodnju hrane (član 20),
3) ne obezbijedi da hrana i hrana za životinje u svim fazama proizvodnje i prometa ispunjava
uslove u skladu sa propisima o hrani (član 22. stav 1),
4) ne postupi u skladu sa čl. 23. i 25. ovog zakona,
5) ne postupi u skladu sa članom 26. st. 1. i 2. ovog zakona,
6) ne postupi u skladu sa članom 27. ovog zakona,
7) obavlja djelatnost proizvodnje, prerade, skladištenja i prometa na veliko u neregistrovanom
objektu (član 29),
8) stavlja u promet hranu i hranu za životinje koja nije označena, deklarisana, oglašena i izložena,
u skladu sa ovim zakonom i drugim posebnim propisima (čl. 30, 31, 32. i 33),
9) proizvodi i stavi u promet hranu i hranu za životinje koja je neodgovaraju ćeg kvaliteta (čl.
34. i 35),
10) prvi put stavlja u promet novu hranu na teritoriji Republike Srpske ili se takva hrana nađe
u prometu, a nema odobrenje u skladu sa odredbama ovog zakona (član 37),
11) stavlja na tržište hranu za posebne prehrambene potrebe koja nije u originalnom pakovanju
i koja ne ispunjava propisane zahtjeve u pogledu sastava i informacija (član 38. stav 5),
12) stavlja na tržište dodatke ishrani koji ne ispunjavaju propisane zahtjeve (član 39. stav 2),
13) prilikom označavanja, prezentacije ili reklamiranja ukazuje da dodaci ishrani imaju svojstva
prevencije, liječenja ili izlječenja bolesti ljudi ili upućuje na takva svojstva (član 39. stav 3),
14) prilikom označavanja, prezentacije ili reklamiranja hrane kojoj su dodati vitamini, minerali
ili druge supstance ukazuje na to da uravnotežen a i raznovrsna ishrana ne može obezbijediti
odgovarajuće količine hranljivih materija ili zavaravaju ili dovode u zabludu potroša ča u pogledu
hranljive vrijednosti hrane koja može proizlaziti iz dodavanja tih sastojaka na bilo koji na čin (član
40. stav 4),
15) prilikom stavljanja na tržište nije navedena hranljiva vrijednost proizvoda kojem su dodati
vitamini, minerali ili nije navedena informacija o njihovim ukupnim dodatim koli činama (član 40.
stav 5),
16) koristi prehrambene i zdravstvene tvrdnje koje su pogrešne, dvosmislene, zavaravaju će,
dovode do sumnje u bezbjednost hrane ili podstiču i tolerišu pretjeranu upotrebu određene hrane,
sugerišu ili naznačavaju da uravnotežen i raznovrstan način ishrane ne može pružiti odgovaraju će
količine hranljivih materija i upućuju na promjene u tjelesnim funkcijama (član 41. stav 4),
17) stavlja u promet hranu za posebne prehrambene potrebe, dodatke ishrani ili hranu
obogaćenu nutrijentima koje nisu odobrene i upisane u odgovarajući registar (član 42) i
18) ne postupi u skladu sa čl. 53. i 54. ovog zakona.
(2) Za prekršaje iz stava 1. ovog člana novčanom kaznom od 300 KM do 1.500 KM kazniće se
fizičko lice i odgovorno lice u pravnom licu.
(3) Za prekršaje iz stava 1. ovog člana novčanom kaznom od 1.000 KM do 5.000 KM kazniće se
i preduzetnik.
(4) Za radnje iz stava 1. ovog člana, pored nov ča n e k a z n e , m o ž e s e i z r eći i zaštitna mjera
zabrane vršenja poziva, djelatnosti ili dužnosti.

Prekršaji

(1) Novčanom kaznom od 1.000 KM do 5.000 KM kazni će se laboratorija koja obavlja
ispitivanja hrane i hrane za životinje suprotno odredbama člana 45. ovog zakona i koja ne dostavi
godišnji izvještaj (član 46. stav 5).
(2) Za prekršaje iz st. 1. i 2. ovog člana kazni će se novčanom kaznom od 300 KM do 1.500
KM i odgovorno lice u pravnom licu.

GLAVA XII

PRELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBE

Rok za usklađivanje

Subjekat u poslovanju sa hranom i hranom za životinje dužan je da svoje poslovanje uskladi
sa odredbama ovog zakona u roku od godinu dana od dana stupanja na snagu ovog zakona.

Upravni postupci

Upravni postupci koji su pokrenuti pred nadležnim organima do dana stupanja na snagu
ovog zakona okončaće se po odredbama zakona koji je bio na snazi u vrijeme pokretanja
postupka.

Podzakonski akti

(1) Ministar u roku od devet mjeseci od stupanja na snagu ovog zakona donosi:
1) pravilnik o uslovima za ovlaštenje i izdavanje zdravstvenog certifikata za hranu koja nije
životinjskog porijekla (član 17. stav 3),
2) pravilnik o sljedivosti hrane i hrane za životinje (član 23. stav 6),
3) pravilnik o higijeni hrane (član 26. stav 3. tačka 1),
4) pravilnik o mikrobiološkim kriterijumima za hranu (član 26. stav 3. tačka 2),
5) pravilnik o higijeni u primjeni tradicionalnih metoda proizvodnje i prometa hrane (član 28.
stav 2),
6) pravilnik o sadržaju i načinu vođenja Centralnog registra objekata (član 29. stav 5),
7) pravilnik o pružanju informacija potrošačima o hrani (član 31. stav 5),
8) pravilnike o kvalitetu pojedinih grupa hrane (član 34. stav 2),
9) pravilnik o brzo smrznutoj hrani (član 34. stav 3. tačka 1),
10) pravilnik o kontaminantima u hrani (član 34. stav 3. tačka 2),
11) pravilnik o prehrambenim aditivima, aromama i prehrambenim enzimima u hrani (član 34.
stav 3. tačka 3),
12) pravilnik o pomoćnim materijama u procesu proizvodnje (član 34. stav 3. tačka 4),
13) pravilnik o maksimalnim nivoima ostataka pesticida u hrani i na hrani, i u hrani za životinje
biljnog i životinjskog porijekla i na hrani za životinje biljnog i životinjskog porijekla ( član 34. stav
3. tačka 5),
14) pravilnik o tržišnim standardima za voće i povrće (član 34. stav 4),
15) pravilnike o kvalitetu pojedinih grupa hrane za životinje (član 35. stav 2),
16) pravilnik o novoj hrani (član 37. stav 6),
17) pravilnik o ovlaštenoj laboratoriji i službenoj laboratoriji za analizu hrane i hrane za životinje
(član 45. stav 9. i 46. stav 7) i
18) pravilnik o opštim načelima službene kontrole hrane i hrane za životinje (član 52. stav 5).
(2) Ministar zdravlja u roku od šest mjeseci od stupanja na snagu ovog zakona donosi:
1) pravilnike o zdravstvenoj ispravnosti vode namijenjene za ljudsku potrošnju ( član 36. stav
2),
2) pravilnike kojim se propisuju uslovi u pogledu sastava i informacija i lista supstanci koje se
mogu dodavati hrani za posebne prehrambene potrebe, kao i na čin i uslovi ozna čavanja i njenog
stavljanja na tržište (član 38. stav 6),
3) pravilnike kojim propisuje vrste i oblike vitamina i minerala koji se smiju koristiti u
proizvodnji dodataka ishrani i zahtjevi koje mo raju ispunjavati vitamini , minerali, suplementi i
druge supstance, kao i način i uslovi označavanja i stavljanja na tržište (član 39. stav 6),
4) pravilnike kojim se propisuju vrste i oblici vita mina, minerala i drugih supstanci koji se
mogu dodavati hrani i zahtjevi koje moraju ispunjavati, na čin i uslovi ozna čavanja i stavljanja na
tržište (član 40. stav 6),
5) pravilnik o prehrambenim i zdravstvenim tvrdnjama hrane (član 41. stav 5) i
6) pravilnik o sadržaju i na činu vo đenja Registra hrane za posebne prehrambene potrebe,
Registra dodataka ishrani i Registra hrane obogaćene nutrijentima (član 42. stav 7).
(3) Do donošenja propisa iz st. 1. i 2. ovog člana, primjenjivaće se propisi koji su bili na snazi
u vrijeme stupanja na snagu ovog zakona, ako nisu u suprotnosti sa njegovim odredbama.

Prestanak važenja ranijeg zakona

Stupanjem na snagu ovog zakona prestaju da važe odredbe Zakona o hrani („Službeni
glasnik Republike Srpske”, broj 49/09).

Stupanje na snagu Zakona

Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u „Službenom glasniku
Republike Srpske”.

Broj: 02/1-021-129/17 PREDSJEDNIK
Datum: 9. februar 2017. godine NARODNE SKUPŠTINE

Nedeljko Čubrilović